ΕΥΘΥΝΗ ΑΠΟ ΤΙΣ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΕΙΣ

Σύμφωνα με το άρθρο 197 ΑΚ κατά το στάδιο των διαπραγματεύσεων για τη σύναψη σύμβασης, τα μέρη οφείλουν αμοιβαία να τηρούν τη συμπεριφορά που επιβάλλουν η καλή πίστη και τα συναλλακτικά ήθη.

Κατά δε το άρθρο 198 παρ. 1 ΑΚ όποιος κατά τις διαπραγματεύσεις από πταίσμα του προξενήσει στον άλλον ζημία υποχρεούται να την ανορθώσει και αν η σύμβαση δεν καταρτίστηκε.


Η προσυμβατική ευθύνη απορρέει από την ιδιαίτερη σχέση αμοιβαίας εμπιστοσύνης, που γεννάται μεταξύ των μερών κατά το στάδιο των διαπραγματεύσεων.


Προϋποθέσεις προσυμβατικής ευθύνης:

1) η ύπαρξη σταδίου διαπραγματεύσεων

2) η αντισυνναλακτική συμπεριφορά του αντισυμβαλλόμενου

3) η υπαιτιότητα

4) η επέλευση ζημίας

5) και η ύπαρξη αιτιώδους συνάφειας ανάμεσα στον νόμιμο λόγο ευθύνης, δηλαδή στην υπαιτιότητα και τη ζημία


  • Έννοια των διαπραγματεύσεων

Ως διαπραγματεύσεις νοούνται οι προφορικές ή έγγραφες ανταλλαγές απόψεων των ενδιαφερομένων για τη σύναψη ορισμένης συμβάσεως με τις οποίες επιδιώκεται η βαθμιαία προσέγγιση των διαφορετικών αρχικών θέσεων τους σχετικά με τους όρους της υπό συζήτηση σύμβασης μέχρι την τελική σύμπτωση τους ή την αδυναμία τέτοιας σύμπτωσης.


  • Διάρκεια Διαπραγματεύσεων

Το στάδιο των διαπραγματεύσεων διαρκεί μέχρι την διακοπή τους και ματαίωση της σύμβασης ή την κατάρτιση της.


  • Περιεχόμενο των διαπραγματεύσεων

Κατά το στάδιο αυτό επιβάλλεται η παροχή διασαφητικών πληροφοριών και εξηγήσεων σε σχέση με το αντικείμενο της σύμβασης και μάλιστα τέτοιων που θα μπορούσαν να ασκήσουν επιρροή στην απόφαση του άλλου, δηλαδή η λεγάμενη υποχρέωση διαφώτισης και προστασίας, η οποία δεν εκτείνεται σε όσα θέματα το άλλο μέρος θα όφειλε και θα μπορούσε να πληροφορηθεί με δική του επιμέλεια.

Η ευθύνη από τις διαπραγματεύσεις, που διαφέρει από την ευθύνη από την αδικοπραξία, έχει εφαρμογή και στην περίπτωση ματαίωσης της σύμβασης ή της ακυρότητας αυτής, όταν ο υπαίτιος της ματαίωσης έδωσε διαβεβαιώσεις για την κατάρτιση της σύμβασης ή απέκρυψε τους λόγους της ακυρότητας αυτής, οπότε έχει υποχρέωση αποκατάστασης της ζημίας του άλλου, που πίστεψε στην κατάρτιση έγκυρης σύμβασης.

Εξάλλου, ως πταίσμα νοείται η μη τήρηση της συμπεριφοράς που επιβάλλουν η καλή πίστη και τα συναλλακτικά ήθη. Το πταίσμα κρίνεται κατά το άρθρο 330 ΑΚ και έτσι αρκεί και αμέλεια.


  • Περιεχόμενο αποζημίωσης

Η αποζημίωση περιλαμβάνει το αρνητικό διαφέρον της σύμβασης, γνωστό και ως διαφέρον εμπιστοσύνης και αφορά την ζημία που υπέστη ο διαπραγματευόμενος, επειδή πίστεψε στην κατάρτιση της σύμβασης και την οποία θα απέφευγε, αν από την αρχή τηρούσε αρνητική στάση.

Συγκεκριμένα, περιλαμβάνει τη θετική ζημία που υπέστη ο ζημιωθείς ως συνεπεία των διαπραγματεύσεων, δηλαδή τις δαπάνες για τη σύναψη της σύμβασης (π.χ. έξοδα συμβολαιογράφου, μετακινήσεων, κά.), τυχόν προκαταβολή, εφόσον αυτή είναι επακόλουθο του προσυμβατικού πταίσματος, καθώς και τα διαφυγόντα κέρδη.

Αντίθετα, όταν υπαίτιος για τη ματαίωση της σύμβασης είναι αυτός που έδωσε την προκαταβολή, ο αντισυμβαλλόμενος δεν υπέχει ευθύνη από τα άρθρα 197 και 198 ΑΚ.


  • Συρρέουσα αδικοπρακτική ευθύνη (914 ΑΚ)

Αν ο συμβαλλόμενος κατά το στάδιο των διαπραγματεύσεων επιδείξει συμπεριφορά αντίθετη με τα χρηστά ήθη, αποκρύπτοντας με πρόθεση από τον αντισυμβαλλόμενο περιστατικά, τα οποία αν γνώριζε ο τελευταίος θα μπορούσαν να τον επηρεάσουν στην κατάρτιση της συμβάσεως, τότε παράλληλα με την ευθύνη από τις διαπραγματεύσεις θεμελιώνεται και αξίωση από αδικοπραξία, εφόσον συντρέχουν και οι υπόλοιπες προϋποθέσεις σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 919 και 914 επ. ΑΚ (Ολ. ΑΠ 10/91, ΑΠ 1302/2010 ΝΟΜΟΣ).


Σημειώνονται επιπλέον τα εξής:

Η αξίωση λόγω ευθύνης από διαπραγματεύσεις παραγράφεται εντός πενταετίας (ΑΚ 937).

Ο ζημιωθείς/ενάγων επιβαρύνεται με την απόδειξη υπαιτιότητας του ζημιώσαντος (βάρος απόδειξης).

Πηγές: EΙΡΘΑΣΟΥ 14/2022, “ΝΟΜΟΣ”



Η Μαριάντζελα Φραγγή είναι δικηγόρος και μέλος του Δικηγορικού Συλλόγου Χαλκίδας

LLM Εμπορικού και Εταιρικού Δικαίου

Για περισσότερες πληροφορίες, μπορείτε να επικοινωνήσετε στο τηλ. 2221181308

e-mail: mariafr.lawoffice@gmail.com

Αυτή η εικόνα δεν έχει ιδιότητα alt. Το όνομα του αρχείου είναι 131616223_3586906204724989_4341998669420592615_o-1024x558.jpg

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *