ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΤΟΝ ΨΗΦΙΑΚΟ ΚΟΣΜΟ

Οι περισσότεροι ανήλικοι είναι εκτενώς ενημερωμένοι για τις δυνατότητες που τους παρέχει το διαδίκτυο. Είναι, όμως, εξίσου ενημερωμένοι και για τα δικαιώματα τους στον ψηφιακό κόσμο;

Η επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα ανηλίκου, κατά την προσφορά υπηρεσιών της κοινωνίας των πληροφοριών απευθείας σε αυτόν, είναι σύννομη, εφόσον ο ανήλικος έχει συμπληρώσει το 15ο έτος της ηλικίας του και παρέχει τη συγκατάθεσή του.

Εάν ο ανήλικος είναι κάτω των 15 ετών και μέχρι 13 ετών, η επεξεργασία της παραγράφου 1 είναι σύννομη μόνο μετά την παροχή συγκατάθεσης του νομίμου αντιπροσώπου του ανηλίκου.

Ο υπεύθυνος επεξεργασίας καταβάλλει εύλογες προσπάθειες για να επαληθεύσει ότι η συγκατάθεση της παραγράφου 2 παρέχεται από τον νόμιμο αντιπρόσωπο του ανηλίκου, λαμβάνοντας υπόψη του και τη διαθέσιμη τεχνολογία.

Ο ΓΚΠΔ επίσης παρέχει στους χρήστες και τα εξής δικαιώματα:

Δικαίωμα στη λήθη, που σημαίνει ότι ο χρήστης δικαιούται να ζητήσει την διαγραφή των δεδομένων του και ο υπεύθυνος επεξεργασίας έχει υποχρέωση άμεσα να τα διαγράψει και, αν τα έχει δημοσιοποιήσει, να ενημερώσει και όλους τους άλλους που τα έχουν αναδημοσιεύσει ότι έχει ζητηθεί η διαγραφή τους. Για εκτενέστερη ενημέρωση περι των δικαιωμάτων των χρηστών κατά τις διατάξεις του ΓΚΠΔ, πατήστε εδώ.


White Caution Cone on Keyboard
Photo by Fernando Arcos from Pexels

Αξίζει να σημειωθεί ότι η Σύμβαση Δικαιωμάτων του Παιδιού  στηρίζεται στις εξής θεμελειώδεις αρχές, οι οποίες κατ’επέκταση ισχύουν και στο ψηφιακό περιβάλλον:

  1. Όχι στις Διακρίσεις (άρθρο 2). 
  2. Το βέλτιστο συμφέρον του παιδιού (άρθρο 3). 
  3. Επιβίωση, ανάπτυξη και προστασία (άρθρο 6). 
  4. Ελευθερία γνώμης και συμμετοχής (άρθρο 12). 

Person Writing on Notebook
Photo by Julia M Cameron from Pexels
  • Παράλληλα, στα πλαίσια της Στρατηγικής της ΕΕ για τα Δικαιώματα του Παιδιού η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στηρίζει την ασφαλή πλοήγηση των παιδιών στο ψηφιακό περιβάλλον, προκειμένου τα ίδια να αξιοποιούν τις ευκαιρίες που το διαδίκτυο τους παρέχει.
  • Υπό αυτά τα δεδομένα, κάθε χώρα υποχρεούται να λαμβάνει μέτρα για την διασφάλιση της διαφανούς, νόμιμης και ασφαλούς συλλογής και επεξεργασίας των δεδομένων των παιδιών  κατόπιν ενδελεχούς ενημέρωσης των χρηστών προκειμένου να εξασφαλισθεί η ελεύθερη και ρητή συγκατάθεση του ανηλίκου ή του κηδεμόνα αυτού.

Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να διαφυλάσσεται μεταξύ άλλων το δικαίωμα πρόσβασης στις πληροφορίες, η ελευθερία έκφρασης του παιδιού, το δικαίωμα στην ιδιωτικότητα, καθώς και η προστασία από πάσης μορφής βίας και εκμετάλλευσης.


ΤΙΚ ΤΟΚ & ΠΑΡΑΒΙΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΝΗΛΙΚΩΝ

Person Holding Black Android Smartphone
Photo by cottonbro from Pexels

 Όπως έχει ειπωθεί τα προσωπικά δεδομένα είναι το πετρέλαιο της σύγχρονης εποχής. Απόδειξη αυτού είναι οι «αγώνες» πασίγνωστων διαδικτυακών κολοσσών να τα αποκτήσουν, αποκομίζοντας έτσι τεράστια κερδη.

Το παραπάνω γεγονός παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον στην εποχή όπου μέσα κοινωνικής δικτύωσης όπως “Tik Tok”, επιτρέπουν την δημιουργία λογαριασμού στους χρήστες από την ηλικία των 13 ετών.

Συγκεκριμένα, το Tik Tok παρά την υψηλή του απήχηση, έχει πολλάκις κατηγορηθεί για παράνομη επεξεργασία των δεδομένων των ανηλίκων.

Πρόσφατο παράδειγμα αποτελεί η δικαστική διαμάχη εις βάρος του Tik Tok για παράνομη επεξεργασία δεδομένων 3.5 εκ. παιδιών στο Ηνωμένο Βασίλειο.

 Ειδικότερα, η εν λόγω εφαρμόγή, μεταξύ άλλων, κατηγορείτο ότι διατηρεί τα δεδομένα των παιδιών (λ.χ. τηλεφωνικούς αριθμούς, βίντεο, τοποθεσίες, κ.ά.) χωρίς να τηρεί την απαιτούμενη διάφανεια και χωρίς να ενημερώνει επαρκώς τους χρήστες προκειμένου να εξασφαλίσει νόμιμα τη συναίνεση τους. Αποτέλεσμα αυτών των τακτικών είναι η παραβίαση των διατάξεων του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Δεδομένων (ΓΚΠΔ).


ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ/ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ

Photo by Jeremy Zero from Unplash.com

Σε μία ιδιαίτερη κρίσιμη εποχή, όπου οι ανήλικοι (και όχι μόνο) χρησιμοποιούν το διαδίκτυο ως βασικό μέσο κοινωνικής αλληλεπίδρασης, παρατηρείται πως τα όρια της ιδιωτικότητας είναι συχνά συγκεχυμένα.

Αυτό είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό αν λάβουμε υπόψιν μας πάμπολλες περιπτώσεις όπου τα προσωπικά δεδομένα ανηλίκων, τα οποία αναρτώνται στο διαδικτύο, έχουν χρησιμοποιηθεί δολίως από τρίτους. Αποτελώντας, κατ’αυτόν τον τρόπο, υλικό για την εκδήλωση νοσηρών φαινομένων όπως cyber bullying, σεξουαλική παρενόχληση, αλλά και πάσης άλλης μορφής παράνομης επεξεργασίας και εκμετάλλευσης.


Ενδεικτικά, προτείνεται οι ανήλικοι να αποφεύγουν την δημοσιοποίηση προσωπικών τους πληροφοριών, φωτογραφιών όπως π.χ. από προσωπικές στιγμές, φωτογραφίες με άλλα πρόσωπα των οποίων το προφίλ επισημαίνεται, καθώς και κοινοποιήσεις παρουσίας, στοιχεία διαμονής, ενδιαφέροντα, κλπ.

Χρειάζεται να αντιληφθούμε ότι παρότι μπορούμε να επικοινωνούμε μέσω διαδικτύου από την άνεση του σπιτίου μας, το διαδίκτυο δεν χαρακτηρίζεται από την ιδιωτικότητα του σπιτιού μας.

Συνεπώς, παρά τις όποιες επιμέρους ρυθμίσεις ιδιωτικότητας, το διαδίκτυο είναι ένας κοινός χώρος, όπου ρυθμίζεται από κανόνες και καμία δράση μας δεν είναι ούτε εν κρυπτώ ούτε άνευ συνεπειών.

Περισσότερες συμβουλές προς γονείς και ανηλίκους προκειμένου το διαδίκτυο να χρησιμοποιείται από τα παιδιά ως εργαλείο αντί το μέσο να εργαλειοποιεί τα παιδιά, θα παρουσιαστούν σε νεώτερη ανάρτηση.


Mαριάντζελα Φραγγή, Δικηγόρος – LLM Εμπορικού και Εταιρικού Δικαίου, ειδίκευση Προστασία Προσωπικών Δεδομένων (GDPR)

Αυτή η εικόνα δεν έχει ιδιότητα alt. Το όνομα του αρχείου είναι 131616223_3586906204724989_4341998669420592615_o-1024x558.jpg

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *